تصور کنید کسی که کلید سیاستهای ملی یک فناوری را در دست دارد، درست پیش از اعلام آن، سبد سهام خود را با همان شرکتها پر کند. این دقیقاً اتفاقی است که در ۲۳ جولای ۲۰۲۵ رخ داد.
طبق گزارش تحقیقی نیویورک تایمز، دونالد ترامپ در همین تاریخ ۵ میلیون دلار در سهام شرکتهای انویدیا (NVIDIA)، مایکروسافت (Microsoft)، اپل (Apple)، متا (Meta)، آمازون (Amazon) و برودکام (Broadcom) سرمایهگذاری کرد. این زمانبندی دقیقاً با انتشار «طرح اقدام هوش مصنوعی» (AI Action Plan) توسط کاخ سفید همزمان بود.
این معاملات در سال اول دور دوم ریاستجمهوری ترامپ صورت گرفت؛ دورهای که برای او بهشدت سودآور بود. بر اساس مستندات مالی، او از طریق فروش ارزهای دیجیتال و سرمایهگذاریهای استراتژیک در حوزه فناوری، بیش از ۲ میلیارد دلار سود شخصی بهدست آورد.
همانطور که در پوشش پیشین ما دربارهی تضاد منافع در شرکتهای فناوری اشاره کردیم، این حجم از معاملات بخشی از یک الگوی گستردهتر است. حسابهای کارگزاری مرتبط با خانواده ترامپ در اوایل سال ۲۰۲۵ بیش از ۳۶۰۰ معامله را اجرا کردند.
اگرچه خانواده ترامپ مدعیاند دلالان آنها بدون دخالت مستقیم عمل میکنند و داراییهایشان در یک «تراست کور» (Blind Trust) — شبیه به صندوقچهای است که کلیدش دست کسی جز مدیر است تا مالک نتواند روی تصمیمات اثر بگذارد — نیست، اما گزارشها چندین حرکت «بهموقع» را برجسته میکنند. برای مثال، سرمایهگذاری در شرکت دل (Dell) درست پیش از دستیابی این شرکت به یک قرارداد دفاعی ۹.۷ میلیارد دلاری صورت گرفت.
به نقل از منابع قانونی، ترامپ خریدهای ۲۳ جولای در غولهای هوش مصنوعی زاینده (Generative AI) — فناوریای شبیه به یک نقاش ماهر که میتواند هر چه را بخواهید از هیچ خلق کند — را طبق قانون افشا نکرد. این رویکرد opportunist در مدیریت داراییهای تکنولوژیک، با تلاشهای او برای تسهیم در ساختارهای مالی OpenAI جهت ایجاد یک صندوق ثروت ملی نیز همسویی دارد. او برای این تخلف جریمهای اندک پرداخت، اما زمانبندی این خریدها تضاد شدیدی بین برنامهریزی سیاستهای عمومی و رشد پرتفوی خصوصی او نشان میدهد.
برای سرمایهگذاران و سیاستگذاران، این وضعیت تقاطع مخاطرهآمیزی بین استراتژی ملی و سود شخصی است. وقتی معمار سیاستهای ملی در شرکتهایی میلیونها دلار سهام دارد که خودِ آن سیاستها بر ارزششان اثر میگذارد، مرز بین حکمرانی و سودجویی کمرنگ میشود. در همین راستا، محدودیتهای صادراتی مدلهای پیشرفته که توسط دولت او اعمال شد، نشان میدهد که چگونه کنترل دسترسی به فناوریهای کلیدی میتواند به عنوان ابزاری برای تقویت جایگاه استراتژیک و اقتصادی آمریکا به کار رود.
گام بعدی شما
- پیگیری قوانین جدید اخلاقی برای مقامات دولتی در سال ۲۰۲۶
- بررسی گزارشهای حسابرسی افشای مالی دولت آمریکا
- تحلیل اثر سیاستهای «طرح اقدام هوش مصنوعی» بر قیمت سهام شرکتهای ذکر شده
این تنها بخشی از بازی قدرت است؛ اثرات این تصمیمات بر اکوسیستم مدلهای بازمتن را در گزارش بعدی بررسی خواهیم کرد.
گفتگو