۳۵.۵۴ میلیون دلار؛ این عدد تنها یک گزارش مالی نیست، بلکه نخستین بار است که یک شرکت پیشرو در کشف دارو با هوش مصنوعی، سودآوری کامل در یک بازه زمانی را ثبت می‌کند. طبق گزارشی که در ۲۶ اوت ۲۰۲۶ منتشر شد، این شرکت در نیمه اول سال جاری ۱۰۶.۳ میلیون دلار درآمد کسب کرده است. علاوه بر این، شرکت در اولین گزارش میان‌دوره‌ای خود پس از پذیرش در بورس هنگ‌کنگ در پایان سال ۲۰۲۵، سود خالص تعدیل‌شده‌ای معادل ۵۱.۲۳ میلیون دلار و جریان نقدی عملیاتی مثبت را ثبت کرده است.
این موفقیت مالی در حالی رخ می‌دهد که کل صنعت در تلاش است ثابت کند هوش مصنوعی زاینده (Generative AI) — شبیه به یک معمار خلاق که به‌جای کشیدن یک نقشه، میلیون‌ها احتمال را بررسی می‌کند تا بهینه‌ترین سازه را بیابد — می‌تواند از محیط آزمایشگاه به کلینیک‌های درمانی برسد. سال‌ها بود که بیوتکنولوژی‌های مبتنی بر هوش مصنوعی تنها با پول سرمایه‌گذاران ریسکه‌پذیر و وعده‌های تئوریک پیش می‌رفتند. Insilico حالا با نشان دادن تمایل غول‌های دارویی به پرداخت مبالغ پیش‌پرداخت برای دارایی‌های کشف‌شده توسط هوش مصنوعی، در تلاش است تا این روایت را تغییر دهد. این روند رشد درآمدی در شرکت‌های پیشرو، یادآور جهش‌های مالی در سایر غول‌های این حوزه است؛ برای مثال، درآمدهای مایکروسافت از همکاری با OpenAI نشان داد که تجاری‌سازی مدل‌های هوش مصنوعی در مقیاس کلان می‌تواند نتایج مالی خیره‌کننده‌ای داشته باشد.
همان‌طور که در تحلیل‌های قبلی ما درباره‌ی مدل‌های بنیادی در علوم زیستی اشاره کردیم، گذار از «اثبات مفهوم» به «سودآوری تجاری» سخت‌ترین مرحله برای استارتاپ‌های عمیق است.
کالبدشکافی درآمدها
بر اساس مستندات مالی شرکت، بخش بزرگی از این رشد نه از فروش محصول، بلکه از قراردادهای استراتژیک با ریسک بالا حاصل شده است. توزیع درآمدها نشان‌دهنده وابستگی شدید به مشارکت‌هاست:
- کشف دارو و خط لوله تولید: ۱۰۳.۱ میلیون دلار (رشد بیش از ۳۰۰ درصدی نسبت به سال قبل) شامل پرداخت‌های پیش‌پرداخت و پرداخت‌های مرحله‌ای (Milestone payments).
- راهکارهای نرم‌افزاری: ۲.۷۰ میلیون دلار.
این ارقام یک نکته حیاتی را روشن می‌کنند: پرداخت‌های پیش‌پرداخت و مرحله‌ای نقد هستند اما تکرارشونده نیستند. به عبارت دیگر، این درآمدها شبیه به پاداش‌های مرحله‌ای در یک مسابقه هستند، نه حقوق ماهیانه و وابسته به تداوم امضای قراردادهای جدید می‌باشند. طبق گزارش شرکت، ارزش کل قراردادهای اعلام‌شده در سال ۲۰۲۶ تا آخرین تاریخ عملیاتی به حدود ۷.۳ میلیارد دلار رسیده است.
دو همکاری بزرگ ستون‌های این دوره بودند. در ژوئن ۲۰۲۶، قراردادی ۲.۵ میلیارد دلاری با SK Biopharmaceuticals امضا شد. پس از آن در ژوئیه ۲۰۲۶، همکاری استراتژیکی با Takeda Pharmaceutical به ارزش تقریبی ۶۰۰ میلیون دلار منعقد شد که شامل ۶۰ میلیون دلار هزینه شروع و پرداخت‌های مرحله‌ای کوتاه‌مدت بود. باید توجه داشت که این ارقام «تا سقف» (up to) هستند و تنها در صورت رسیدن به تمام اهداف تعیین‌شده محقق می‌شوند.
پیشرفت‌های بالینی
این جریان نقدی اکنون صرف پیشبرد دارویی شده است که به مراحل حساس ثبت می‌رسد. داروی پیشرو شرکت به نام rentosertib (ISM001-055)، آزمایش‌های فاز ۳ را در مقیاس بزرگ در چین برای بیماری فیبروز ریوی ایدیوپاتیک آغاز کرده است. این مرحله، آزمون نهایی است تا مشخص شود ادعاهای شرکت درباره کارایی پلتفرم در آزمایش‌های انسانی مقیاس‌بزرگ درست است یا خیر.
پیشرفت‌های بیشتر در مورد rentosertib شامل یک فرمولاسیون استنشاقی نبولایز شده است که در آوریل ۲۰۲۶ تاییدیه IND (درخواست مجوز بررسی داروی جدید) را از مرکز ارزیابی داروهای چین دریافت کرد.
سایر تحرکات عبارتند از:
- ISM8969/HT-001: یک مهارکننده NLRP3 با قابلیت نفوذ به مغز که با همکاری Hygtia Therapeutics توسعه یافته است. این دارو در ژانویه ۲۰۲۶ تاییدیه IND از FDA آمریکا گرفت و اولین دوز انسانی آن در ژوئن ۲۰۲۶ تزریق شد.
- ISM6331: مهارکننده pan-TEAD که در ژوئیه ۲۰۲۶ از سوی FDA آمریکا در مسیر «Fast Track» (مسیر سریع) قرار گرفت.
چرخش به سمت نرم‌افزار
Insilico برای ایجاد یک موتور درآمدی دوم و پایدارتر، اکوسیستم آموزش و ارزیابی مدل‌های MMAI Gym را توسعه داده است. در مارس ۲۰۲۶، این شرکت با Liquid AI برای ارائه یک مدل بنیادی علمی همکاری کرد. این مدل درون‌سازمانی (On-premises) — شبیه به داشتن یک سرور خصوصی در خانه به‌جای اجاره فضای ابری — تنها ۲.۶ میلیارد پارامتر (Parameters) دارد اما ادعا می‌کند عملکردی برابر با مدل‌های ابری با ده‌ها میلیارد پارامتر دارد. این استراتژی توسعه مدل‌های بهینه، در راستای رویکرد شرکت‌های پیشرو در مدل‌های زبانی است؛ مشابه آنچه در گزارش درآمدی اخیر آنتروپیک مشاهده شد که نشان‌دهنده رشد سریع پذیرش مدل‌های پیشرفته در بازارهای تجاری است.
برای شما به عنوان دنبال‌کننده بازار، این یعنی مدل کسب‌وکار «کشف دارو با هوش مصنوعی» در حال تکامل است. این صنعت از یک بازی پژوهشی خالص به ترکیبی از یک شرکت بیوتکنولوژی پرریسک و یک فروشنده نرم‌افزار با درآمد تکرارشونده تبدیل می‌شود. ریسک اصلی همچنان باقی است: پرداخت‌های مرحله‌ای episodic یا مقطعی هستند؛ اگر خط لوله تولید در فاز ۳ شکست بخورد، جریان قراردادها ممکن است خشک شود.
نتایج فاز ۳ داروی rentosertib در چین را دنبال کنید. این نتیجه تعیین می‌کند که آیا سودآوری Insilico یک مدل تجاری تکرارپذیر است یا یک شانس یک‌باره حاصل از مشارکت‌های خوش‌بینانه.
گام بعدی شما
- نتایج فاز ۳ داروی rentosertib در چین را دنبال کنید؛ این نتیجه تعیین می‌کند که آیا سودآوری Insilico یک مدل تجاری تکرارپذیر است یا یک شانس یک‌باره.
- بررسی کنید که آیا مدل‌های کوچک‌تر (SLM) در حوزه‌های تخصصی علمی می‌توانند جایگزین مدل‌های غول‌پیکر ابری شوند.
- مدل‌های درآمدی ترکیبی (سرویس نرم‌افزاری + حق امتیاز محصول) را در استارتاپ‌های DeepTech رصد کنید.
اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است — به تحلیل ما درباره‌ی تراشه‌های Blackwell و تاثیر آن بر شبیه‌سازی مولکولی مراجعه کنید.
گفتگو