تصور کنید در شهری زندگی می‌کنید که بزرگ‌ترین مانع جابه‌جایی — یعنی نیاز به راننده — برای همه شهروندان به‌طور کامل حذف شده است. این رویای جابه‌جایی شهری اکنون برای ساکنان سن آنتونیو، سن دیگو و تامپا به واقعیت تبدیل شده است.
در ۱۴ اکتبر ۲۰۲۶، شرکت Waymo دسترسی به اپلیکیشن خود را در این سه شهر از حالت محدود (فقط با دعوت‌نامه) به حالت عمومی تغییر داد. این اقدام به معنای خروج این فناوری از محیط‌های کنترل‌شده و بتای محدود، و ورود به مقیاس بازار انبوه است. در حالی که خودروهای خودران مدت‌هاست به عنوان وعده‌ای برای تحول در جابه‌جایی شهری مطرح بوده‌اند، گذار به دسترسی عمومی در محیط‌های پیچیده‌ای مانند فرودگاه بین‌المللی سن آنتونیو، نشان‌دهنده ورود تاکسی‌های خودران به فاز جدیدی از تجاری‌سازی و مقیاس‌پذیری است.
همان‌طور که در تحلیل‌های قبلی ما درباره‌ی زیرساخت‌های جابه‌جایی هوشمند اشاره کردیم، گذار از آزمایش به بهره‌برداری عمومی، سخت‌ترین مرحله برای هر شرکت AI است. برای درک این موضوع، باید بدانید که استنتاج (Inference) — که مثل لحظه‌ی خودِ آشپزی است، نه دوره‌ی آموزش آشپز — در اینجا یعنی لحظه‌ای که مدل هوش مصنوعی در هر ثانیه هزاران تصمیم برای ترمز یا گردش در ترافیک واقعی می‌گیرد.
زمینه و جزئیات گسترش در سال ۲۰۲۶
به نقل از مستندات Waymo، گسترش این سرویس در سال ۲۰۲۶ به‌صورت یک عملیات مرحله‌بندی شده رخ داد. اولین سفرهای عمومی در سن آنتونیو از ۲۴ فوریه ۲۰۲۶ آغاز شد؛ زمانی که این شرکت به‌طور هم‌زمان در دالاس، هیوستون، سن آنتونیو و اورلاندو فعالیت خود را کلید زد. این افتتاحیه خاص باعث شد تعداد کل مناطق تجاری فعال Waymo به ۱۰ شهر برسد.
در آن مرحله، دسترسی به سرویس بر اساس دعوت‌نامه بود. ده‌ها هزار کاربر اپلیکیشن را دانلود کرده بودند، اما تنها تعداد محدودی از مسافران به‌صورت نوبتی دعوت‌نامه دریافت می‌کردند تا Waymo بتواند عملیات خود را به‌تدریج مقیاس‌بندی کند. سپس تا اول سپتامبر ۲۰۲۶، این شرکت گام‌های بیشتری برداشت و سرویس خود را در دنور، سن دیگو و تامپا نیز فعال کرد که مجموع شهرهای تحت پوشش را به ۱۴ شهر رساند.
سوزان فیلیون، مدیر بازاریابی شرکت، تأکید کرد که این موج از توسعه، جدیدترین پلتفرم خودرویی و نسل بعدی راننده مجازی (Next-generation driver) را در اختیار تعداد بیشتری از کاربران قرار می‌دهد. برای آمادگی در این مسیر، Waymo ماه‌ها وقت صرف اعتبارسنجی عملکرد «راننده Waymo» در خیابان‌های محلی کرد و با گروه‌های اجتماعی همکاری نمود تا نیازهای خاص هر منطقه را به‌دقت شناسایی و درک کند.
نقاط عطف توسعه و داده‌های ایمنی
طبق اعلام رسمی Waymo، این شرکت در مسیر رسیدن به رکورد خیره‌کننده یک میلیون سفر در هفته تا پایان سال ۲۰۲۶ است. تکدرا ماکانا، مدیرعامل مشترک، بیان کرد که چهار شهر نخست، زیربنای حیاتی برنامه‌ای برای پوشش بیش از ۲۰ شهر بوده‌اند. در آن زمان، Waymo خود را به عنوان تنها شرکتی معرفی کرد که یک سرویس تاکسی کاملاً خودران تجاری را در مقیاس وسیع و در محیط‌های شهری پیچیده و متعدد اجرا می‌کند.
مقیاس این عملیات توسط داده‌های قابل توجهی پشتیبانی می‌شود:
- مسافت طی‌شده: بیش از ۲۰۰ میلیون مایل رانندگی کاملاً خودران.
- بهبود ایمنی: داده‌های مربوط به ۱۲۷ میلیون مایل نشان می‌دهد تصادفات منجر به جراحت شدید یا بدتر، ۱۰ برابر کمتر از رانندگان انسانی است.
- ایمنی عابرین: کاهش ۱۲ برابری تصادفات منجر به جراحت در موارد مربوط به پیاده‌ها.
- ایمنی کلی: «راننده Waymo» در ۹۴٪ موارد کمتر از انسان‌ها در تصادفات منجر به جراحت شدید یا بدتر درگیر شده است.
- آمادگی عملیاتی: Waymo همکاری نزدیکی با نیروهای امدادی محلی داشت تا اطمینان حاصل کند آن‌ها می‌دانند چگونه با این فناوری تعامل داشته باشند.
دسترسی و زیرساخت‌های شهری
در سن آنتونیو، این سرویس اکنون به فرودگاه بین‌المللی گسترش یافته است؛ مسیری که Waymo آن را به عنوان جدیدترین راه برای رسیدن مسافران به پروازهایشان در «شهر آلامو» توصیف کرده است. خوسه سائنز، مدیر فرودگاه‌های شهر سن آنتونیو، اعلام کرد که فرودگاه متعهد به ساخت «فرودگاه آینده» و پذیرش نوآوری است. او اشاره کرد که اکنون بازدیدکنندگانی که به مرکز شهر می‌روند و محلیانی که پروازهای صبح زود دارند، گزینه‌ای جدید در اختیار دارند.
فراتر از راحتی، این سرویس شکاف‌های خاصی را در زمینه دسترسی پر می‌کند. از زمان افتتاح در اوایل سال ۲۰۲۶، صدها هزار کاربر از این سرویس برای سفرهایی متنوع، از خریدهای روزمره و بازدید از «ریور‌واک» (Riverwalk) گرفته تا رفتن به مسابقات هاکی و ساحل استفاده کرده‌اند.
- استقلال سالمندان: باب کلی، مؤسس و مدیرعامل بنیاد جامعه سالمندان سن دیگو، بیان کرد که حمل‌ونقل «شریان استقلال» برای افراد مسن است و این فناوری علاوه بر نوآوری، درباره شمول اجتماعی است.
- اختلالات بینایی: اسکات یانگ، رئیس هیئت‌مدیره مؤسسه Lighthouse برای نابینایان و کم‌بینایان در تامپا، توضیح داد که حمل‌ونقل اولین و بزرگ‌ترین مانع استقلال برای مراجعان اوست. او اشاره کرد بسیاری از کسانی که دچار افت بینایی شده‌اند، دیگر نمی‌توانند رانندگی کنند و اغلب وابسته به دیگران هستند. یانگ گفت: «با Waymo، آن‌ها استقلال خود را بازمی‌یابند.»
- یکپارچگی شهری: جین کاستور، شهردار تامپا، در سپتامبر تأکید کرد که این سرویس از هدف شهر برای تقویت شبکه حمل‌ونقل با ارائه گزینه‌هایی برای هر سلیقه یا نیاز پشتیبانی می‌کند.
جاه‌طلبی‌های بین‌المللی
جاه‌طلبی‌های Waymo به مرزهای آمریکا ختم نمی‌شود. در ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶، این شرکت برنامه‌ی ورود به تورنتو در کانادا را با هدف شروع فعالیت در سال ۲۰۲۸ اعلام کرد. برای مدیریت این گسترش، Waymo با شرکت Element Fleet Management قرارداد بسته است تا عملیات میدانی و مدیریت ناوگان در تورنتو را بر عهده بگیرد.
این توسعه تهاجمی نشان می‌دهد که «راننده Waymo» به بلوغی رسیده است که می‌تواند به محیط‌های رگولاتوری بین‌المللی جدید منتقل شود. با مشارکت با متخصصان مدیریت ناوگان، Waymo تمرکز خود را از حل صرفِ مسئله‌ی هوش مصنوعی به حل لجستیک عملیاتی یک شبکه جهانی حمل‌ونقل تغییر داده است.
برای یک مسافر عادی، این یعنی «روبوتاکسی» از یک دموی تکنولوژیک به یک ابزار کاربردی (Utility) تبدیل شده است. اثر ثانویه این تحول، احتمالاً تغییر در برنامه‌ریزی شهری و کاهش مالکیت خودروهای شخصی در میان سالمندان و افراد دارای معلولیت بینایی خواهد بود، چرا که اکنون جایگزینی قابل اعتماد و غیرانسانی برای سفرهای ضروری در اختیار دارند.
گام بعدی شما
- اگر در شهرهای هدف هستید، اپلیکیشن Waymo را نصب کنید تا تجربه جابه‌جایی بدون راننده را تست کنید.
- تحلیل‌های مربوط به قوانین حمل‌ونقل خودران در کانادا را دنبال کنید تا زمان ورود به تورنتو را بدانید.
- بررسی کنید که آیا مدل‌های کسب‌وکار مبتنی بر ناوگان (Fleet Management) می‌توانند جایگزین مالکیت خودرو شوند یا خیر.
اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است — به تحلیل ما درباره‌ی تراشه‌های پردازشی نسل جدید در خودروهای خودران مراجعه کنید.
گفتگو