تصور کنید فرزندی دارید که روزانه ۶ ساعت در دنیای مجازی غرق است و شما هیچ ابزار قانونی برای متوقف کردن این چرخه ندارید. این وضعیت اکنون برای میلیونها خانواده اروپایی در حال تغییر است.
اورسولا فون در لاین (Ursula von der Leyen)، رئیس کمیسیون اروپا، در ۱۳ جولای ۲۰۲۶ اعلام کرد که این اتحادیه به سمت ممنوعیت دسترسی کودکان به شبکههای اجتماعی پیش میرود. این تصمیم پس از انتشار گزارشی اتخاذ شد که نشان میدهد کودکان در این منطقه، روزانه تا ۶ ساعت را در اپلیکیشنهایی مثل تیکتاک (TikTok) و اینستاگرام (Instagram) میگذرانند.
همانطور که در تحلیلهای قبلی ما درباره امنیت دادههای کاربران نوجوان اشاره کردیم، فشار برای ایجاد مرزهای سختگیرانه در فضای دیجیتال رو به افزایش است. این اقدام در حالی رخ میدهد که استرالیا دسترسی زیر ۱۶ سال و فلوریدا در سال ۲۰۲۴ دسترسی زیر ۱۴ سال را ممنوع کردهاند. اما قانون احتمالی اتحادیه اروپا با پوشش ۸۱ میلیون نفر زیر ۱۸ سال، گستردهترین تلاش جهانی در این زمینه خواهد بود.
طبق گزارش دکتر یورگ ام. فگرت (Dr. Jörg M. Fegert)، روانشناس کودک و دکتر ماریا ملچیور (Dr. Maria Melchior)، اپیدمیولوژیست، نزدیک به ۶۰٪ کودکان دچار مشکلات رشد اجتماعی-عاطفی شدهاند. این مشکلات شامل افسردگی، اضطراب و اختلالات خواب است که مستقیماً با میزان استفاده از این پلتفرمها مرتبط است.
بر اساس مستندات این پیشنهاد، محدودیتها به شرح زیر است:
- زیر ۳ سال: ممنوعیت کامل دسترسی به نمایشگرها.
- زیر ۱۳ سال: ممنوعیت دسترسی به شبکههای اجتماعی، مگر با نظارت مستقیم والدین یا معلمان.
- ۱۳ تا ۱۸ سال: دسترسی تنها به پلتفرمهایی که ویژگیهای ایمنی دارند؛ مثلاً حذف قابلیت اسکرول نامحدود (Infinite Scrolling) — شبیه به تبدیل کردن یک کتاب بیانتها به مجلاتی با صفحات مشخص که کاربر بداند کجا باید توقف کند.
منتقدان معتقدند احراز هویت سنی را میتوان با حسابهای جعلی دور زد. به همین دلیل، استرالیا اخیراً جریمه شرکتهای متخلف را به ۹۹ میلیون دلار استرالیا (حدود ۶۸ میلیون دلار) افزایش داد تا مسئولیت را از دوش کاربر به دوش پلتفرمها بیندازد.
برای والدین و مربیان، این یعنی تغییر از نظارت غیرفعال به مرزهای قانونی اجباری. اگر این قانون تصویب شود، پلتفرمها مجبورند برای جلوگیری از جریمههای سنگین، کل سیستم جذب کاربر و حلقههای تعاملی خود را برای بازار اروپا بازطراحی کنند.
کمیسیون اروپا پس از تابستان ۲۰۲۶ پیشنهاد رسمی خود را ارائه میدهد. اکنون باید منتظر مذاکرات میان ۲۷ کشور عضو بود تا مشخص شود آیا یک استاندارد واحد برای «دروازه سنی» ایجاد میشود یا خیر.
گام بعدی شما
- اگر مدیر محصول هستید، مدلهای «طراحی اخلاقی» (Ethical Design) را جایگزین حلقههای اعتیادآور کنید.
- والدین میتوانند از ابزارهای کنترل والدین (Parental Control) برای شبیهسازی این محدودیتها پیش از اجرای قانون استفاده کنند.
- روند تغییر قوانین در استرالیا را دنبال کنید تا پیشبینی کنید پلتفرمها چه تغییرات فنی در احراز هویت ایجاد میکنند.
اما اثر این قوانین بر مدلهای درآمدی تبلیغاتی پلتفرمها حتی پیچیدهتر است — به تحلیل ما درباره اقتصاد توجه (Attention Economy) مراجعه کنید.
گفتگو