اگر امروز از برق شهری در آمریکا استفاده میکنید، احتمالاً هزینهی برق شما به دلیل توسعهی مراکز داده ارزانتر خواهد ماند. این یک وعدهی جدی است، اما آیا در دنیای واقعی اثر دارد؟
این جنبش در حالی شکل میگیرد که اشباع بازار از هوش مصنوعی زاینده (Generative AI) — شبیه به یک موتور عظیم که هر لحظه تشنهی سوخت بیشتر است — فشار شدیدی بر شبکههای برق وارد کرده است. همانطور که در تحلیل قبلی ما دربارهی نیازهای انرژی مدلهای بنیادی اشاره کردیم، تقاضای برق برای پردازش دادهها در حال تبدیل شدن به یک بحران اقتصادی برای شهروندان عادی است. طبق گزارش وال استریت ژورنال (The Wall Street Journal) در ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۶، این فشار چنان زیاد است که اپراتور شبکه برق PJM پیشبینی میکند تنها به دلیل نیاز مراکز داده، ۶.۳ میلیارد دلار هزینه اضافی به مصرفکنندگان ۱۳ ایالت تحمیل شود. این فشار مالی در حالی رخ میدهد که دولت نیز تلاش میکند با تخصیص بودجههای کلان فدرال برای عملیاتیسازی هوش مصنوعی، سرعت پیشرفت این فناوری را افزایش دهد.
به نقل از مقامات کاخ سفید، شرکتهای امضاکنندهی این پیمان اکنون حدود ۸۰ درصد از کل برق تحویلی به خانهها و کسبوکارهای آمریکا را تامین میکنند. لیست این سازمانها شامل غولهای انرژی و زیرساختی است:
- NextEra Energy و Duke Energy
- Equinix و Digital Realty
- غولهای فناوری مانند Google، Meta، Microsoft، OpenAI، Amazon، xAI و Oracle
با وجود نامهای بزرگ، یک شکاف حیاتی در این توافق وجود دارد: این پیمان کاملاً داوطلبانه است. از آنجا که قیمت برق معمولاً توسط رگولاتورهای ایالتی و معاملهگران تعیین میشود و نه دولت فدرال، هیچ جریمه قانونی برای کسانی که زیر این میز بزنند وجود ندارد. در واقع، این «حفاظت» بیشتر شبیه به یک قول دوستانه است تا یک قرارداد الزامآور. این رویکرد داوطلبانه برای کاهش فشار بر شهروندان، یادآور پیشنهاد سام آلتمن برای واگذاری بخشی از سهام OpenAI است تا سودهای حاصل از هوش مصنوعی به صورت اجتماعی توزیع شود.
هرچند برخی پروژههای مرکز داده (Data Center) — همان ساختمانهای عظیمی که هزاران پردازنده در آنها کنار هم قرار گرفتهاند تا فکر کنند — به دلیل اعتراضات مردمی کوچکتر شده یا متوقف شدهاند، اما تضاد بنیادین بین اشتهای سیریناپذیر هوش مصنوعی و برق ارزان همچنان پابرجاست. این مقاومتهای محلی چنان گسترده بوده است که باعث توقف پروژههای زیرساختی میلیارد دلاری در بسیاری از مناطق شده است.
گام بعدی شما
- اگر سرمایهگذار در بخش انرژی هستید، روی شرکتهایی تمرکز کنید که منابع انرژی مستقل (مانند هستهای کوچک) دارند تا از فشار رگولاتورها دور بمانند.
- گزارشهای رگولاتوری ایالتی در آمریکا را دنبال کنید تا ببینید کدام ایالتها قوانینی الزامآور برای جداسازی هزینههای AI از قبضهای شهری وضع میکنند.
- روند انتقال مراکز داده به مناطقی با انرژی ارزانتر (مانند کشورهای شمال) را زیر نظر بگیرید.
اما داستان سختافزاری این تحول حتی شگفتانگیزتر است — به تحلیل ما دربارهی تراشههای Blackwell و بهینهسازی مصرف انرژی مراجعه کنید.
گفتگو