تصور کنید نویسنده‌ای هستید که در میان ده‌ها نسخه از یک صحنه کلیدی گیر کرده است و هر بار که از هوش مصنوعی می‌خواهد متن را تغییر دهد، ایده‌ی درخشانِ نسخه قبلی برای همیشه پاک می‌شود. ابزار 1667 که در ۱۷ اوت ۲۰۲۶ منتشر شد، این بن‌بست را با تبدیل دست‌نوشته به یک درختِ شاخه‌شاخه از احتمالات به‌جای یک سند خطی، از بین می‌برد.
بیشتر ابزارهای نویسندگی فعلی شما را مجبور به انتخاب می‌کنند: یا پیشنهاد هوش مصنوعی را می‌پذیرید یا آن را پاک کرده و دوباره تلاش می‌کنید. این فرآیند باعث می‌شود جرقه‌های خلاقانه به‌دلیل ناسازگاری با بقیه متن، دور ریخته شوند. 1667 به‌عنوان یک جنبش متقابل در برابر ویرایشگرهای ابری و حساب‌محور ظهور کرده است تا کنترل ساختاری را به نویسنده بازگرداند.
سازوکار درختی
در هسته این ابزار، مدل از هوش مصنوعی درخواست پاراگراف بعدی را می‌کند و هر نسخه‌ای که ارائه می‌شود را به‌صورت موازی نگه می‌دارد. به این نسخه‌ها «برداشت» (Take) می‌گویند. اگر از نتیجه اول satisfied نباشید، می‌توانید نسخه دوم یا سوم را تولید کنید؛ در این حالت، نسخه اصلی به‌عنوان یک گره هم‌تراز در درخت باقی می‌ماند.
این ساختار تضمین می‌کند هیچ پیش‌نویسی گم نشود. وقتی درخواست برداشت جدیدی می‌دهید، متنی که می‌خواندید حذف نمی‌شود، بلکه تبدیل به یک شاخه موازی می‌شود. داستان در واقع درختی از قطعات و برداشت‌هاست و «خط داستانی»، مسیری است که شما در این درخت انتخاب کرده‌اید. همان‌طور که در تحلیل‌های پیشین ما درباره‌ی مدیریت حافظه در مدل‌های زبانی اشاره کردیم، جداسازی ساختار داده از جریان تولید، کلید جلوگیری از فراموشی مدل است.
کاربران از طریق یک نمای نقشه (Map View) در این ساختار جابه‌جا می‌شوند. این نقشه، خط داستانی را به شکل یک مسیر و برداشت‌های موازی را به شکل دایره نمایش می‌دهد. شما می‌توانید با کلیدهای جهت‌نما بین نسخه‌ها جابه‌جا شوید و مسیرهای روایی مختلف را در لحظه مقایسه کنید. این نما سه حالت مسیر، درخت و توده‌ای (Mass) دارد.
معماری اول-محلی (Local-First)
برخلاف اکثر اپلیکیشن‌های مدرن، 1667 هیچ سرور مرکزی، حساب کاربری یا سیستم تله‌متری ندارد. طبق مستندات 1667.ai، این نرم‌افزار هیچ کدی برای تحلیل داده‌ها، گزارش خطا یا شناسه‌های نصب ندارد.
هیچ کتابخانه‌ای برای ورود و هیچ حسابی برای ساختن وجود ندارد. هر درخواستی که برنامه ارسال می‌کند، مستقیماً به نقطه پایانی (Endpoint) می‌رود که شما پیکربندی کرده‌اید. تنها استثنا، بررسی اختیاری به‌روزرسانی است که فقط یک شماره نسخه را می‌خواند و چیزی را دانلود یا جایگزین نمی‌کند.
داستان‌های شما در پوشه‌ای روی دیسک خودتان ذخیره می‌شوند و برنامه خط داستانی منتخب را به صورت فایل‌های مارک‌داون (Markdown) خروجی می‌گیرد. این یعنی نویسنده مالک کامل فایل‌ها و فرآیند است و ریسک قطع دسترسی به‌دلیل اشتراک یا تعطیلی سرویس وجود ندارد. برای شروع، کافی است دستور 1667 init را در پوشه‌ای مانند ~/book اجرا کنید.
یکپارچگی مستقل از مدل
1667 مدل خاصی ارائه نمی‌دهد، بلکه یک رابط پیشرفته است که آن را به ارائه‌دهنده مورد نظرتان متصل می‌کنید. این ابزار از طیف گسترده‌ای از نقاط پایانی پشتیبانی می‌کند:
- APIهای تجاری: OpenAI و Anthropic.
- تجمیع‌کننده‌ها: OpenRouter.
- میزبانی محلی: Ollama، LM Studio، llama.cpp و KoboldCpp.
- نقاط پایانی سفارشی برای سخت‌افزارهای شخصی.
این انعطاف‌پذیری به شما اجازه می‌دهد برای نقاط پیچیده داستان از مدل‌های قدرتمند و برای نثر ساده از مدل‌های محلی و رایگان استفاده کنید، در حالی که کلیدهای API شما در یک فایل محلی و خصوصی باقی می‌مانند.
تنظیمات تولید و کنترل‌ها
کاربران از طریق پنلی که با کلید ویرگول (comma) باز می‌شود، کنترل دقیقی روی نحوه تولید متن دارند. تنظیمات در دسترس عبارت‌اند از:
- دما (Temperature) — که برای تنظیم میزان خلاقیت مدل است و مقدار پیش‌فرض آن ۰.۷ یا ۰.۸ است.
- حداکثر توکن‌ها (Maximum Tokens): پیش‌فرض ۲,۰۴۸.
- پنجره زمینه (Context Window) — میزان متنی که مدل هم‌زمان در ذهن نگه می‌دارد، شبیه میز کاری که جا برای چند ورق دارد — پیش‌فرض ۳۲,۷۶۸ توکن.
- نمونه‌گیری (Sampling): تنظیمات پیش‌فرض قابل ویرایش هستند.
- سیاست حافظه پنهان (Cache Policy): در حال حاضر خاموش است.
رابط فرمان‌پیمایی (Command Interface)
به دلیل اجرا در ترمینال، 1667 بر یک جریان کاری مبتنی بر کیبورد تکیه دارد تا نویسنده در حالت «غرقگی» (Flow State) باقی بماند و با کلیک‌های موس و منوهای پیچیده مواجه نشود.
عملیات کلیدی شامل موارد زیر است:
جابه‌جایی و ناوبری
- ↑ ↓: رفتن به ردیف قبلی یا بعدی.
- ← →: جابه‌جایی بین برداشت‌های موازی.
- Shift+↑ / Shift+↓: جابه‌جایی تک‌خطی صفحه.
- Page Up / Page Down: ناوبری استاندارد صفحه.
- G / Shift+G: پرش به ابتدا یا انتهای داستان.
- [ ]: جابه‌جایی بین فصل‌های قبلی و بعدی.
- U: بازگرداندن (Undo) تغییرات فصل.
نوشتن و تولید محتوا
- Enter / I: باز کردن ویرایشگر برای تایپ اتفاقات بعدی.
- Space: ادامه دادن بخش فعلی.
- R: تولید مجدد پاراگراف با همان پرامپت.
- Shift+R: تولید مجدد همراه با ویرایش پرامپت.
- W: نوشتن دستی یک برداشت توسط نویسنده.
- E: ویرایش متن و پرامپت.
- Y / Shift+Y: کپی کردن بخش یا کل خط.
- N: شروع یک داستان کاملاً جدید.
پنل‌ها و نماها
- M: باز کردن نقشه کل داستان.
- F: دسترسی به حقایق (Facts) ذخیره شده برای زمینه.
- O: تعویض داستان یا باز کردن کتابخانه.
- Colon / Ctrl+P: باز کردن پالت دستورات.
- Comma: تنظیمات تولید.
- Escape: بستن هر پنل باز.
- Q: خروج از برنامه.
شکل‌دهی به درخت
- D: حذف یک برداشت و تمام زیرمجموعه‌های آن.
- T: برچسب‌گذاری خط.
- C / Shift+C: ایجاد یا پایان دادن به یک فصل.
- X: دسترسی به اکشن‌های بخش فعلی.
- Z: فعال کردن حالت ماشین‌تحریر.
- Shift+F: فعال/غیرفعال کردن ریل حقایق.
مدیریت مسیر در نقشه
- M: چرخش بین نماهای مسیر، درخت و توده‌ای.
- A: نمایش تمام برداشت‌ها یا پیش‌طرح‌ها.
- Enter: تغییر مسیر یک گره.
- L: دنبال کردن یک خط درختی.
- S: تغییر ترتیب توده‌ای یا سوئیچ از درخت به توده.
نصب و اعتبارسنجی
برای کاربران macOS و لینوکس، ابزار از طریق یک دستور curl ساده نصب می‌شود: curl -fsSL https://1667.ai/install.sh | sh. این دستور نسخه ۰.۹.۸ را نصب می‌کند. کاربران می‌توانند برای به‌روزرسانی از دستور 1667 upgrade استفاده کنند.
برای کسانی که امنیت اولویت اول آن‌هاست، 1667 یک مسیر اعتبارسنجی اختیاری از طریق GitHub CLI ارائه می‌دهد. این فرآیند گواهی نسخه ۰.۹.۸ را بررسی می‌کند — شامل نام میزبان، مخزن، جریان امضا و اثر انگشت منبع (5548e0565fd424725d1c86493060566e01667c62) — پیش از اجرای فایل محلی.
کاربران ویندوز از طریق نسخه native x64 و نصب‌کننده PowerShell پشتیبانی می‌شوند. این نرم‌افزار تحت لایسنس Apache-2.0 منتشر شده است، به این معنی که کد منبع برای هر کسی که بخواهد ادعاهای مربوط به حریم خصوصی و نبود تله‌متری را بررسی کند، باز است.
تحلیل تحریریه
1667 نشان‌دهنده چرخش به سمت نویسندگی «به کمک هوش مصنوعی» به‌جای نویسندگی «تولیدشده توسط هوش مصنوعی» است. با حذف نوار کناری چت و تکمیل خودکار (Autocomplete)، این ابزار انسان را در جایگاه کارگردان نگه می‌دارد. هوش مصنوعی مواد خام (برداشت‌ها) را فراهم می‌کند، اما انسان عملیات کیوریتوری (انتخاب مسیر) را انجام می‌دهد.
در دمو «نگهبان فانوس»، در فصل سوم، بخش ۱۲، نویسنده ممکن است پنج برداشت مختلف داشته باشد. برداشت سوم توصیف می‌کند که عقربه یک قطب‌نمای برنجی می‌لرزد و به شخصیتی به نام مارن اشاره می‌کند. اگر نویسنده بخواهد مسیر را تغییر دهد، در ویرایشگر تایپ می‌کند: «بگذار فانوس خاموش پاسخ دهد». هوش مصنوعی یک بخش جدید تولید می‌کند: «شعله فانوس به سمت قطب‌نما خم شد، هرچند هیچ دری باز نشده بود». نویسنده سپس در نقشه می‌بیند که ۲۳ بخش در ۴ خط داستانی مختلف دارد.
برای نویسندگان حرفه‌ای، این ابزار مشکل «انحراف زمینه» (Context Drift) را حل می‌کند. به‌جای جنگیدن با یک چت‌بات برای به یاد آوردن جزئیاتی از ۱۰ صفحه قبل، نویسنده یک درخت ساختاریافته از حقایق و نثر را مدیریت می‌کند. این ابزار AI را به یک ماشین پیش‌نویس پیشرفته تبدیل می‌کند، نه یک هم‌نویس.
همچنین، این ابزار از فلسفه «اول-محلی» دفاع می‌کند. در عصری که شرکت‌های AI برای جمع‌آوری داده‌ها تهاجمی‌تر شده‌اند، ابزاری که صراحتاً کدهای تله‌متری خود را حذف کرده، سیگنال قدرتمندی برای جامعه خلاق و حساس به حریم خصوصی است. نام «1667» به سرعت نوشتن ۱,۶۶۷ کلمه در روز برای ۳۰ روز اشاره دارد تا یک پیش‌نویس ۵۰ هزار کلمه‌ای تکمیل شود.
فلسفه طراحی: آنچه حذف شد
توسعه‌دهندگان برای حفظ تمرکز، چندین ویژگی رایج AI را صراحتاً رد کردند. هیچ همگام‌سازی ابری و سرور مرکزی وجود ندارد؛ داستان‌ها هرگز پوشه خود را ترک نمی‌کنند. هیچ «تکمیل خودکار شبحی» وجود ندارد که هنگام تایپ متن پیشنهاد دهد؛ هیچ چیزی تولید نمی‌شود مگر اینکه کلیدی برای درخواست آن فشار داده شود. در نهایت، هیچ نوار کناری برای چت وجود ندارد. تعامل به این شکل ساده شده است: یک دستور تایپ کنید، یک پاراگراف بگیرید.
پرسش‌های متداول و کاربرد
بسیاری از نویسندگان می‌پرسند آیا این ابزار کتاب را برای آن‌ها می‌نویسد؟ پاسخ منفی است. ابزار فقط وقتی از آن خواسته شود، یک پاراگراف در یک جهت خاص می‌نویسد و متوقف می‌شود. قضاوت — انتخاب برداشت، بریدن خط و تعریف فصل — بر عهده انسان است.
در مورد ذخیره‌سازی، هر نسخه در لحظه ایجاد در درخت ثبت می‌شود. جابه‌جایی به برداشت دیگر، چیزی را در نسخه رها شده تغییر نمی‌دهد. نقشه همه آن‌ها را نشان می‌دهد، حتی خطوطی که بعد از یک پاراگراف رها شده‌اند. تنها کلید d یک برداشت را حذف می‌کند.
برای کسانی که نگران موانع فنی هستند، این ابزار نیازی به اسکریپت‌نویسی شل یا ویرایش دستی فایل‌های پیکربندی ندارد. اگرچه در ترمینال اجرا می‌شود، اما رابط آن با کلیدهای جهت‌نما، اسپیس و ویرگول مدیریت می‌شود. این ابزار برای نویسندگانی طراحی شده که می‌توانند ترمینال را باز کنند اما نمی‌خواهند توسعه‌دهنده باشند.
برای شروع، می‌توانید 1667 init را در یک پوشه اختصاصی اجرا کرده و آن را به یک نمونه محلی اولاما (Ollama) متصل کنید تا محیطی کاملاً خصوصی و رایگان داشته باشید.
گام بعدی شما
- اگر نویسنده هستید، با نصب 1667 و اتصال آن به یک مدل محلی در Ollama، تجربه نوشتن بدون نظارت شرکت‌های ابری را امتحان کنید.
- ساختار درختی را برای خلق داستان‌های چندپایه (Multiverse) به کار ببرید تا هر احتمال روایی را بدون از دست دادن نسخه‌های قبلی ذخیره کنید.
- برای افزایش سرعت، لیست کلیدهای میان‌بر را در یک یادداشت کنار دستتان قرار دهید تا از حالت غرقگی در نوشتن خارج نشوید.
اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است — به تحلیل ما درباره‌ی تراشه‌های Blackwell و تأثیر آن‌ها بر استنتاج محلی مراجعه کنید.
گفتگو