چین ۹۰٪ از عرضه جهانی ربات‌های انسان‌نما را در اختیار گرفت

تصور کنید در یک مرکز خرید یا حتی در یک مسابقه دو نیمه‌ماراتون، ربات‌های دوپا در کنار شما قدم بزنند. این صحنه دیگر یک پیش‌بینی علمی-تخیلی نیست، بلکه استراتژی فعلی چین برای عادی‌سازی حضور ماشین‌ها در زندگی روزمره است.

به نقل از گزارش MIT Technology Review که در ۲۵ اوت ۲۰۲۶ منتشر شد، از میان ۱۳ هزار ربات دو دست و دو پا که سال گذشته در جهان توزیع شدند، نزدیک به ۹۰٪ آن‌ها در چین تولید شده‌اند. این تسلط سخت‌افزاری نتیجه یک برنامه ملی برای ادغام هوش مصنوعی تجسم‌یافته (Embodied AI) — شبیه به دادن یک بدن فیزیکی به یک مغز دیجیتال تا بتواند با دنیای واقعی تعامل کند — در تار و پود زندگی شهری است. همان‌طور که در تحلیل‌های قبلی ما درباره‌ی رقابت سخت‌افزاری AI اشاره کردیم، چین اکنون سخت‌افزار را به عنوان اهرم اصلی قدرت در برابر مدل‌های نرم‌افزاری غرب قرار داده است.

در حالی که کشورهای غربی ربات‌های انسان‌نما را بیشتر به عنوان پروژه‌های آزمایشگاهی می‌بینند، چین آن‌ها را به عنوان زیرساخت و ابزار سرگرمی عمومی به کار گرفته است. برای نمونه، مرکز جهانی نوآوری مشترک تولید هوشمند و رباتیک در شانگهای اخیراً یک «کارناوال رباتیک» برگزار کرد تا خانواده‌ها را با این فناوری آشنا کند. این مرکز میزبان بیش از ۱۰۰ شرکت است که در حوزه‌های متنوعی، از بازرسی لوله‌های فاضلاب تا حمل بارهای سنگین، فعالیت می‌کنند. در این میان، رشد سریع شرکت‌های پیشرو مانند Unitree نشان می‌دهد که ارزش‌گذاری‌های نجومی در این صنعت چگونه به لنگری برای جذب سرمایه‌های کلان تبدیل شده است.

وضعیت سخت‌افزار و کاربردها

در این نمایشگاه، تمرکز از کاربردهای صنعتی به تعاملات اجتماعی تغییر کرد. بازدیدکنندگان با فناوری‌های خاصی مواجه شدند:

• DexForce: مدلی انسان‌نما که برای نمایش توانایی در انجام کارهای روزمره، قهوه درست می‌کرد.
• ربات‌های چهارپا: آموزش برنامه‌نویسی به کودکان برای بالا رفتن ربات‌ها از پله‌ها.
• ربات‌های سرگرمی: اجرای حرکات نمایشی مثل «باکس مست‌ها» و پشتک زدن برای جذب جمعیت.

با این حال، طبق گزارش متخصصان رباتیک، این صنعت با چالش‌های جدی روبروست. حفظ تعادل بدنه سنگین روی دو پا همچنان دشوار است؛ هرچند دستاوردهایی مانند موفقیت Galbot در اجرای رالی‌های تنیس متوالی نشان می‌دهد که تعادل پویا در حال پیشرفت است. همچنین قیمت بالای هر واحد و عمر کوتاه باتری، موانع اصلی برای پذیرش تجاری گسترده هستند.

این تلاش برای دیده شدن نشان می‌دهد که چین «جلب نظر مردم» را بر «کمال فنی» اولویت داده است. استقرار ربات‌ها در مراکز خرید پکن، تلاشی است تا حضور AI در فضاهای فیزیکی پیش از رسیدن به بلوغ کامل، برای مردم عادی پذیرفتنی شود. برای یک ناظر معمولی، این یعنی «دره وهمی» (Uncanny Valley) — همان حس ناخوشایندی که وقتی رباتی بیش از حد شبیه انسان است تجربه می‌کنیم — به بخشی دائمی از چشم‌انداز شهری تبدیل می‌شود.

گام بعدی شما

• بررسی استانداردهای ایمنی رباتیک در فضاهای عمومی برای پیش‌بینی قوانین آینده.
• تحلیل مدل‌های کسب‌وکار شرکت‌هایی که سخت‌افزار را به عنوان سرویس (RaaS) ارائه می‌دهند.
• دنبال کردن گزارش‌های مربوط به پیشرفت باتری‌های حالت جامد که می‌تواند گره عمر باتری ربات‌ها را باز کند.

اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است؛ اثر این تسلط بر زنجیره تأمین تراشه‌های استنتاج را در گزارش بعدی بررسی خواهیم کرد.