مرکز فناوری انسانی نیمی از کارکنان خود را اخراج کرد تا بر نفوذ بنیان‌گذاران

تصور کنید سازمان شما تمام بخش‌های پژوهشی و حقوقی خود را حذف کند تا فقط صدای یک نفر در جهان طنین‌انداز شود. این دقیقاً همان اتفاقی است که اکنون در مرکز فناوری انسانی (CHT) رخ داده است.

این سازمان با اخراج نیمی از نیروی کار غیربنیان‌گذار، استراتژی جدیدی را تحت عنوان «رهبری توسط بنیان‌گذاران» پیش می‌گیرد. طبق گزارش WIRED، این بازسازی ساختاری به معنای حذف کامل بازوی پژوهش‌های سیاستی و بخش دعاوی حقوقی است تا پروفایل عمومی بنیان‌گذاران در اولویت قرار گیرد.

این تغییر مسیر در حالی رخ می‌دهد که بحث‌های جهانی پیرامون ایمنی هوش مصنوعی (AI Safety) — شبیه به نصب ترمزهای اضطراری در یک قطار سریع‌السیر پیش از آنکه از ریل خارج شود — شدت یافته است. CHT که توسط تریستان هریس (Tristan Harris)، مدیر سابق محصول گوگل، تأسیس شد و با مستند «معضل اجتماعی» به شهرت رسید، سال‌هاست که دربارهٔ طراحی‌های اعتیادآور هشدار می‌دهد. اما اکنون با یک انتخاب حیاتی روبروست: یا یک اندیشکدهٔ جامع باقی بماند یا به بلندگویی برای مشهورترین صدای خود تبدیل شود.

همان‌طور که در تحلیل‌های قبلی ما دربارهٔ اخلاق در مدل‌های زبانی اشاره کردیم، تضاد میان پژوهش‌های داده‌محور و لابی‌های چهره‌محور همواره وجود داشته است. در CHT، این تضاد اکنون به یک تصمیم مدیریتی تبدیل شده است.

ابعاد بازسازی ساختاری

بر اساس گزارش‌های منتشر شده در WIRED، این سازمان ۹ نفر از ۱۶ کارمند غیربنیان‌گذار خود را اخراج کرده است. این لیست شامل مدیران ارشدی چون جولی گیرادو (Julie Guirado)، مدیر اجرایی و کامیل کارلتون (Camille Carlton)، مدیر ارشد استراتژی است.

پرمال شاه (Premal Shah)، رئیس هیئت‌مدیره، اعلام کرد که بودجهٔ سالانهٔ مرکز حدود ۶ میلیون دلار است و ذخایری به همین مقدار در اختیار دارد. او معتقد است مدیریت هم‌زمان یک اندیشکدهٔ تولیدکنندهٔ مقالات سیاستی و یک گروه فشار به رهبری هریس، سازمان را بیش از حد پراکنده کرده بود و باعث شده بود منابع سازمان بیش از حد کشیده شود.

حذف «دندان‌های نهادی»

مرکز فناوری انسانی چندین عملکرد کلیدی را که مبنای شواهد ادعاهایش بود، حذف کرده است:

• پژوهش‌های سیاستی: تولید مقالات تفصیلی و گزارش‌های سیاستی متوقف می‌شود.
• پشتیبانی حقوقی: سازمان دیگر در نبردهای قانونی که پیش‌تر حمایت می‌کرد، نقش ندارد و به این دعاوی کمک نخواهد کرد.
• ارزیابی ابزارهای AI: بررسی‌های فنی و ارزیابی‌های نرم‌افزارهای هوش مصنوعی حذف شده‌اند.

این تصمیمات به‌ویژه پس از موفقیت‌های حقوقی اخیر CHT تعجب‌آور است. پژوهش‌های این گروه به دادگاه‌هایی علیه شرکت‌های رسانه‌های اجتماعی کمک کرد که مدعی بودند این پلتفرم‌ها عمداً برای وابسته کردن کودکان به صفحه نمایش طراحی شده‌اند.

در سال ۲۰۲۱، دادستان‌های ایالتی در سراسر آمریکا تحقیقاتی را علیه متا (Meta) آغاز کردند و بعدها این شرکت را به دلیل گمراه کردن نوجوانان و والدین مورد شکایت قرار دادند. در سال ۲۰۲۴، متا پذیرفت که برخی از این دعاوی را با پرداخت میلیاردها دلار تسویه کند. همچنین سایر پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی پذیرفتند که دعاوی مشابه را در سال جاری تسویه کنند. علاوه بر این، هیئت‌های منصفه — از جمله هیئتی که شهادت آزا راسکین را شنید — متا را در پرونده‌های جداگانه به پرداخت جریمه‌های بیشتر محکوم کردند.

چرخش به سمت «رهبری بنیان‌گذاران»

از این پس، CHT بر «آموزش عمومی، جلسات توجیهی هدفمند و هماهنگی‌های خصوصی» تمرکز خواهد کرد. این استراتژی بر نفوذ شخصی تریستان هریس، آزا راسکین (که خود را مخترع «اسکرول بی‌نهایت» می‌نامد) و رندی فرناندو (Randy Fernando)، کارمند سابق بخش آموزش توسعه‌دهندگان انویدیا، شرط‌بندی می‌کند.

هریس اخیراً تمرکز خود را به ریسک‌های وجودی هوش مصنوعی معطوف کرده است. او ماه گذشته در گفتگو با NBC News هشدار داد که اگر نرم‌افزارها از کنترل خارج شوند، با یک «تصاحب توسط AI» روبرو خواهیم شد و تأکید کرد: «باید همین حالا اقدام کنیم، پیش از آنکه خیلی دیر شود». او همچنین در مستند «The AI Doc» در نتفلیکس ظاهر شد تا کنگره را ترغیب کند برای محافظت از مردم در برابر خطرات فناوری مداخله کند.

اقدامات برجستهٔ اخیر مرکز در این راستا شامل موارد زیر است:

• ترغیب مردم به امضای یک طومار بزرگ برای توقف توسعهٔ هوش مصنوعی.
• کمک به سازماندهی جلسه‌ای در کنگره دربارهٔ خطرات چت‌بات‌ها.
• ارائه مشاوره در تحقیقاتی که آزمایشگاه‌های AI را به دلیل انتخاب‌های طراحی‌شان مورد بررسی قرار می‌دهند.

تلاطم داخلی و فرهنگ سازمانی

پشت پرده، این انتقال نتیجهٔ سال‌ها اصطکاک داخلی است. ۱۶ کارمند سابق در گفتگو با WIRED، فرهنگ سازمانی را «پرآشوب» و «دیوانه‌کننده» توصیف کردند.

کارکنان مدعی شدند که تغییر نظرات لحظه‌ای هریس باعث رها شدن پروژه‌ها می‌شد. برای مثال، یک دورهٔ آنلاین برای کارکنان فنی که می‌خواستند سیستم‌های انسانی بسازند، هزاران شرکت‌کننده داشت اما با چرخش هریس به سمت AI، بازنشسته شد. به همین ترتیب، ابتکاری برای ایجاد منابع آموزشی برای مربیان جهت درک زمان استفاده از صفحه نمایش (screen time) رها شد. یکی از کارکنان سابق اشاره کرد که هریس مرکز را صرفاً «وسیله‌ای برای صحبت کردن با جهان» می‌دید.

برخی کارکنان سابق سبک مدیریتی او را عامل نرخ بالای جابجایی نیرو دانستند. در سال ۲۰۲۳، کارکنانی که از یک اردوی سازمانی بازگشته بودند، از تمرینات «اعتمادسازی» که بیش از حد شخصی بود، ابراز نارضایتی کردند. این اتفاق منجر به دخالت اعضای مستقل هیئت‌مدیره شد و هریس در نهایت از سمت مدیر اجرایی کناره‌گیری کرد تا رئیس سازمان شود.

پرمال شاه این توصیفات را رد کرد و مدعی شد که جابجایی نیروها ناشی از «تفاوت در تحلیل مسائل و رویکردهای دستیابی به مأموریت سازمان» بوده است و منکر آن شد که تغییر نقش هریس به دلیل اتفاقات اردو بوده باشد.

استراتژی «نخبگان» در برابر «توده‌ها»

یک اختلاف نظر بنیادی بر سر نحوهٔ ایجاد تغییر وجود دارد. CHT در حال حرکت به سمت فعال‌گری «نخبگان» (Grasstops) است — یعنی استفاده از دسترسی هریس به قانون‌گذاران و مدیران — به جای جنبش‌های «مردمی» (Grassroots).

گیل بارنز (Gail Barnes)، مشاور سابق رسانه‌های اجتماعی در مرکز، استدلال می‌کند که هیئت‌مدیره در حال حذف کارهایی است که شهرت هریس را به «فشاری پایدار» تبدیل می‌کرد؛ فشاری که می‌توانست تغییرات واقعی را در داخل شرکت‌ها تسهیل کند. او معتقد است مرکز روی این فرض شرط بسته که مانع اصلی ایمنی AI، نبود آگاهی عمومی است («مردم استدلال‌ها را نشنیده‌اند») نه نبود قدرت نهادی («استدلال‌ها دندان‌های نهادی ندارند»).

در مقابل، شاه دفاع می‌کند که «ارتباطات جمعی، فشار مردمی ایجاد می‌کند و همین فشار است که درهای اتاق‌های نخبگان را باز می‌کند». او معتقد است هریس یکی از معدود افرادی است که می‌تواند به طور مؤثر با مخاطبان رسانه‌ای در طیف‌های مختلف سیاسی ارتباط برقرار کند.

چشم‌انداز ریسک‌های هوش مصنوعی

این چرخش در زمانی رخ می‌دهد که عامل‌های هوش مصنوعی (AI Agents) — سیستم‌هایی که مثل دستیاران هوشمند می‌توانند به طور مستقل تصمیم بگیرند و ابزارها را اجرا کنند — در آزمایشگاه‌هایی مثل OpenAI به دلیل حملات سایبری و نقص‌های طراحی تحت نظارت شدید هستند و این موضوع باعث تکرار درخواست‌ها برای مسئول دانستن توسعه‌دهندگان در برابر نقص‌های مهندسی شده است. این فضای رقابتی و اضطراری، یادآور تلاشات مشابه در شرکت آنتروپیک است که در محیطی شبیه به یک «پروژه منهتن کوچک» برای بقای بشر تلاش می‌کند.

مرکز CHT همچنان در پرونده‌های حساس مشاوره می‌دهد، از جمله شکایت جاری والدین نوجوانی که پس از تعامل با ChatGPT دست به خودکشی زد.

با این حال، منتقدان داخلی سازمان می‌ترسند که تمرکز بر پروفایل هریس، منابع را از نگرانی‌های فوری دربارهٔ تأثیر AI بر آزادی‌های مدنی و دموکراسی منحرف کند. برخی مدعی‌اند بنیان‌گذاران بیش از حد مشتاق بودند که «درون‌گروهی» (insider) سیلیکون‌ولی باقی بمانند و به همین دلیل در انتقاد از شرکت‌هایی که با آن‌ها یا مخاطبان نزدیکشان ارتباط داشتند، تردید می‌کردند؛ ادعایی که شاه آن را رد کرده و گفته است CHT «همیشه با شرکت‌ها سخت‌گیر بوده است».

این تغییر نشان می‌دهد که CHT در نبرد برای سیاست‌گذاری AI، معتقد است یک صدای سلبریتیِ متقاعدکننده، مؤثرتر از تیمی از پژوهشگران سیاستی است. برخی کارکنان سابق به شوخی می‌گویند سازمان اکنون به «مرکز کمک به تریستان» تبدیل شده است.

آیا این یک حرکت استراتژیک استادانه است یا عقب‌نشینی از کارهای نهادی معنادار؟ همان‌طور که یکی از رهبران سازمان‌های غیرانتفاعی فناوری اشاره کرد: «تغییر از طریق جنبش‌ها و دموکراسی می‌آید، نه سلبریتی‌ها و اتاق‌های دربسته».

باید منتظر ماند و دید که موج بعدی قوانین ایمنی AI چگونه شکل می‌گیرد — به‌ویژه اینکه آیا بازتاب‌دهندهٔ جلسات توجیهی «نخبگان» توسط افرادی چون هریس خواهد بود یا پژوهش‌های داده‌محور اندیشکده‌های سنتی.

گام بعدی شما

• اگر در حوزهٔ سیاست‌گذاری فناوری فعال هستید، تفاوت خروجی‌های «پژوهش‌محور» و «چهره‌محور» را در لابی‌های AI دنبال کنید.
• مستندات و هشДارهای تریستان هریس را با داده‌های فنی آزمایشگاه‌های AI مقایسه کنید تا شکاف بین روایت و واقعیت را بسنجید.
• مدل‌های جدید فعال‌گری در عصر AI را بررسی کنید تا ببینید آیا نفوذ شخصی هنوز بر شواهد علمی برتری دارد یا خیر.

اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است — به تحلیل ما دربارهٔ تراشه‌های Blackwell مراجعه کنید.