تصور کنید به محض اینکه لپ‌تاپ شما به مودم اتاق کنفرانس متصل شود، وضعیت شما در Teams از «در دسترس» به «اتاق شماره ۳» تغییر کند. این رویای مدیرانی است که می‌خواهند هر ثانیه از حضور کارکنان در دفتر را رصد کنند.
مایکروسافت در ژوئن ۲۰۲۶ قابلیت Workspace Check-in را معرفی کرد تا به‌روزرسانی دستی وضعیت مکان را حذف کند. این ابزار از سیگنال‌های Wi-Fi و اتصال لوازم جانبی میز کار برای شناسایی موقعیت فیزیکی کاربر استفاده می‌کند. این به‌روزرسانی در حالی عرضه می‌شود که شرکت‌ها دستورات بازگشت به دفتر کار را تشدید کرده‌اند. همان‌طور که در تحلیل قبلی ما درباره‌ی افزایش انتشار کربن مایکروسافت به دلیل زیرساخت‌های هوش مصنوعی اشاره کردیم، این شرکت اکنون به دنبال گسترش حاکمیت دیجیتال خود به فضای فیزیکی محیط‌های کاری است.
طبق مستندات رسمی مایکروسافت، این ابزار در واقع افزونه‌ای برای سیگنال‌های حضور (presence signals) و کنترل‌های ساعات کاری در این پلتفرم است. جزئیات فنی این سازوکار به شرح زیر است:
- شناسایی خودکار: سامانه به محض اتصال یک دستگاه به شبکه Wi-Fi شرکت، عملیات حضور و غیاب (Check-in) را فعال می‌کند.
- ردیابی دقیق: بسته به پیکربندی بخش IT، این ابزار می‌تواند طبقه یا اتاق دقیقی را که کارمند در آن حضور دارد، شناسایی کند.
- کنترل کاربر: کارکنان می‌توانند مکان خود را به‌صورت دستی تغییر دهند یا پاک کنند و این قابلیت به‌گونه‌ای طراحی شده است که خارج از ساعات کاری متوقف شود.
به گزارش نشریه Fortune، مایکروسافت مدعی است که حفاظت از حریم خصوصی هسته اصلی نوآوری‌های آن‌هاست و خاطرنشان کرده که مدیران به تاریخچه مکان‌ها یا داشبوردهای گزارش‌دهی دسترسی ندارند. با این حال، جنبه‌های بصری و عملیاتی این موضوع نگران‌کننده است؛ این شرکت پیش از این کارکنانی را که در محدوده ۵۰ مایلی (حدود ۸۰ کیلومتری) دفاتر ساکن هستند، مجبور کرده است که دست‌کم سه روز در هفته به‌صورت حضوری کار کنند. این فشار برای بازگشت به محیط فیزیکی در حالی رخ می‌دهد که مایکروسافت پیش از این برای بازسازی عملیات خود در عصر هوش مصنوعی، ۴۸۰۰ کارمند را اخراج کرده بود تا ساختار سازمانی خود را تغییر دهد.
برای یک کارمند عادی، این قابلیت یک تضاد یا پارادوکس «داوطلبانه» ایجاد می‌کند. هرچود این ویژگی به‌صورت پیش‌فرض غیرفعال است، اما امتناع از فعال‌سازی آن ممکن است برای مدیریت به معنای «عدم شفافیت» تلقی شود. نظرسنجی ExpressVPN نشان می‌دهد که ۸۰٪ کارفرمایان در حال حاضر مشغول نظارت بر دورکاری هستند و طبق گزارش انجمن روانشناسی آمریکا، ۵۶٪ از کارکنانی که تحت نظارت هستند، احساس استرس می‌کنند.
به شکلی طنزآمیز، تحلیل‌های داخلی خودِ مایکروسافت، ردیابی مکان فیزیکی و حرکات بدن را به عنوان یکی از تهاجمی‌ترین اشکال «نظارت الکترونیکی بر عملکرد» (EPM) طبقه‌بندی می‌کند. از نظر ما، خطر اصلی نه لزوماً در قصد سازنده نرم‌افزار، بلکه در نحوه استفاده مدیران از این داده‌های حضور برای تحمیل سیاست‌های سخت‌گیرانه حضور در دفتر است.
گام بعدی شما
- تنظیمات حریم خصوصی Teams خود را بررسی کنید تا متوجه شوید چه داده‌هایی به اشتراک گذاشته می‌شود.
- دفترچه راهنمای به‌روزشده‌ی کارکنان شرکت خود را برای یافتن بندهای مربوط به ردیابی مکان بازبینی کنید.
- نظاره‌گر باشید که آیا رگولاتورهای کار در اتحادیه اروپا یا ایالات متحده، این سیگنال‌های حضور خودکار را به عنوان نقض حریم خصوصی کارکنان به چالش می‌کشند یا خیر.
این تنها بخشی از ابزارهای نظارتی است؛ اثر این تغییرات بر روانشناسی محیط کار را در گزارش‌های آینده بررسی خواهیم کرد.
گفتگو