اپل در برابر OpenAI؛ انتقال رقابت هوش مصنوعی به زنجیره تأمین

تصور کنید یک شرکت برای جهش در بازار سخت‌افزار، به‌جای تحقیق و توسعه، سراغ یک کمپین سیستماتیک برای سرقت اسرار تجاری رقیبش برود. این ادعای اصلی شکایتی است که اپل در ۱۰ جولای ۲۰۲۶ علیه OpenAI ثبت کرد تا پرده از عملیاتی بردارد که به گفته اپل، توسط OpenAI برای دزدیدن فرمول‌های موفقیت این شرکت سازمان‌دهی شده است.

طبق این شکایت، مهندسان سابق اپل فرآیندهای اختصاصی، مشخصات فنی مهندسی و داده‌های محرمانه مربوط به محصولات منتشرنشده را استخراج کرده‌اند؛ اقدامی که اپل آن را یک «الگوی سرقت» (Pattern of Theft) توسط کارکنان سابق می‌نامد.

این نبرد حقوقی درست زمانی رخ می‌دهد که OpenAI مسیر خود را به سمت دستگاه‌های فیزیکی تغییر داده است. این شرکت در سال ۲۰۲۵ استارتاپ IO Products متعلق به جونی آیوو را تصاحب کرد. همان‌طور که در تحلیل قبلی ما درباره‌ی بی‌ثباتی مدیریتی در این غول هوش مصنوعی و خروج چهره‌هایی مثل فیджи سیمو اشاره کردیم، این شکایت نشان می‌دهد که بحران داخلی OpenAI در نحوه دستیابی به مزیت رقابتی، بسیار عمیق‌تر از تغییرات مدیریتی ساده است.

زمینه و موضع شرکت‌ها

به نقل از خبرگزاری 9to5Mac، سخنگوی اپل تأکید کرد که این شرکت حفاظت از مالکیت معنوی خود را بسیار جدی می‌گیرد. اپل اعلام کرد که شواهد قابل‌توجهی به دست آمده است که نشان می‌دهد افرادی در OpenAI اطلاعات محرمانه مربوط به فناوری‌ها و فرآیندهای منتشرنشده را به‌صورت غیرقانونی تصاحب کرده‌اند. این شرکت سوگند یاد کرد که از تلاش‌های سخت و نوآوری‌های تیم‌های خود دفاع کند.

در مقابل، درو پوزاتری از طرف OpenAI در گفتگو با The Verge اعلام کرد که این شرکت «هیچ علاقه‌ای به اسرار تجاری شرکت‌های دیگر ندارد». او تأکید کرد که تمرکز OpenAI همچنان بر ساخت فناوری‌های نوآورانه برای توانمندسازی مردم در همه جای جهان است.

طبق گزارش The Verge، اپل نام دو شخص کلیدی را در این شکایت آورده است: تانگ تان (مدیر ارشد سخت‌افزار OpenAI) و چانگ لیو که در ژانویه از اپل به OpenAI پیوست. اپل مدعی است لیو پس از ترک شرکت، با دسترسی غیرمجاز به سامانه‌های داخلی، ده‌ها فایل محرمانه سخت‌افزاری شامل ارائه‌های مهندسی، مشخصات فنی و داده‌های اختصاصی پروژه‌ها را دانلود کرده است. همچنین ادعا شده که لیو به یک همکار سابق دستور داده تا فایل‌های محرمانه را کپی کند و برای دور زدن تیم‌های امنیتی، از پیام‌رسان Line برای ارتباط استفاده کند.

جزئیات سازوکار سرقت ادعایی

به باور اپل، این یک «تلاش سیستماتیک» برای کپی‌برداری از فرآیندهای تجاری و نوآوری‌های زنجیره تأمین است؛ زیرساخت‌هایی که اپل چندین دهه برای ساخت آن‌ها زمان و هزینه صرف کرده است. متدهای خاص ذکر شده در شکایت شامل موارد زیر است:

• جذب هدفمند کارکنان (Poaching): طبق گزارش‌ها، OpenAI به کارکنانی که در حال ترک اپل بودند گفته بود اگر کارکنان فعلی اپل از آن‌ها خواستند که «سند خاصی را امضا کنند»، حتماً به آن‌ها اطلاع دهند.
• تاکت‌های مصاحبه: در این شکایت ادعا شده که OpenAI از متقاضیان شغل خواسته است تا «نمونه‌های طراحی CAD» و «پروتوتایپ‌ها» (نمونه‌های اولیه) را به جلسات مصاحبه بیاورند. تانگ تان متهم است که در حین مصاحبه با کارکنان اپل، از آن‌ها اطلاعات محرمانه خواسته است.
• نشت داده‌های داخلی: اپل مدعی است تانگ تان به‌طور روشمند از اطلاعات محرمانه برای سود رساندن به OpenAI استفاده کرده است؛ از جمله اینکه پیش از ترک شرکت، داده‌های مربوط به تأمین‌کنندگان اپل را برای ایمیل شخصی خود ارسال کرده است.
• مداخله در شبکه تأمین‌کنندگان: اپل ادعا می‌کند OpenAI شبکه شرکای ارزشمندش را هدف قرار داده است. به‌طور مشخص ادعا شده که یکی از شرکای اپل که در زمینه طراحی صنعتی و تکنیک‌های پرداخت فلزات تخصص دارد، مورد استفاده قرار گرفته تا فرآیندهای اختصاصی و اسرار تجاری اپل را به نفع OpenAI اجرا کند.

اپل ادعا می‌کند اکنون بیش از ۴۰۰ نفر از کارکنان سابقش در OpenAI مشغول به کار هستند. بر اساس مستندات، اپل در فوریه سال جاری برای رسیدگی به این نگرانی‌ها با OpenAI تماس گرفت و پرسید که این استارتاپ برای بررسی این مشکل چه اقداماتی انجام می‌دهد، اما OpenAI هرگز پاسخی نداد.

برای یک کاربر عادی، این اتفاق به این معناست که «جنگ سخت‌افزاری هوش مصنوعی» دیگر فقط بر سر قابلیت‌های نرم‌افزاری نیست، بلکه بر سر زنجیره تأمین فیزیکی است. اگر دادگاه تشخیص دهد که بنیاد سخت‌افزاری OpenAI — همان‌طور که اپل می‌گوید — «از ریشه فاسد» و مبتنی بر «اتکای غیرقانونی به اسرار تجاری تصاحب‌شده» است، عرضه نخستین دستگاه OpenAI که برای سال آینده پیش‌بینی شده، احتمالاً با تأخیر یا توقف قانونی کامل مواجه خواهد شد.

این پرونده روایت رقابت را از داده‌های آموزشی مدل زبانی بزرگ (LLM) — شبیه کتابخانه‌داری که میلیاردها صفحه را خوانده و حالا با همان لحن جواب می‌دهد — به دنیای پرمخاطره جاسوسی صنعتی تغییر می‌دهد. این موضوع نشان می‌دهد وقتی رهبران نرم‌افزاری AI به سقف رشد (Plateau) رسیدند، حالا به‌طور تهاجمی به تنها شرکتی حمله می‌کنند که در تلاقی سخت‌افزار ممتاز و مقیاس‌پذیری AI استاد شده است: اپل.

منتظر پاسخ رسمی حقوقی OpenAI و هرگونه سند احتمالی در مرحله کشف شواهد (Discovery) باشید تا مشخص شود آن‌ها دقیقاً در تلاش برای ساخت چه نوع «سخت‌افزار هوش مصنوعی» هستند.

گام بعدی شما

• پاسخ رسمی حقوقی OpenAI را دنبال کنید تا متوجه شوید چه نوع سخت‌افزاری در حال توسعه است.
• بررسی کنید که آیا شرکت‌های سخت‌افزاری دیگر نیز با خروج موجی از مهندسان به سمت OpenAI مواجه شده‌اند یا خیر.
• به تغییرات احتمالی در زمان عرضه گجت‌های هوش مصنوعی در سال ۲۰۲۷ توجه کنید.

اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است؛ برای درک زیرساخت‌های پردازشی این رقابت، به تحلیل ما درباره‌ی تراشه‌های Blackwell مراجعه کنید.