پرش به محتوای اصلی
پرش به محتوای مقاله

درون پروژه Jalapeño؛ تلاش OpenAI برای حذف وابستگی به انویدیا

·۵ تیر ۱۴۰۵۳ دقیقه مطالعه۱ بازدید
لوگوی OpenAI روی پس‌زمینه‌ای آبی با نماد اتصال شبکه‌ای
لوگوی OpenAI روی پس‌زمینه‌ای آبی با نماد اتصال شبکه‌ای
اشتراک‌گذاری
واقعاً چه چیز جدید است؟

استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی برای طراحی معماری سخت‌افزاری خودِ آن مدل‌ها؛ یعنی OpenAI از AI برای ساختن «مغز» فیزیکی بهینه‌تر استفاده کرده است.

اگر شما مدیر یک مرکز داده یا سرمایه‌گذاری هستید که هزینه استنتاج مدل‌ها خواب شما را برده است، بازی تغییر کرده است. OpenAI تصمیم گرفته برای رهایی از انحصار انویدیا، لایه‌ی سخت‌افزاری خود را بسازد.

این شرکت با همکاری برادکام (Broadcom)، تراشه‌ی Jalapeño را توسعه داده است. این تراشه یک سخت‌افزار اختصاصی برای استنتاج (Inference) است — لحظه‌ای که مدل واقعاً جواب تولید می‌کند، شبیه به خودِ آشپزی است، نه دوره‌ی آموزش آشپز. هدف از این پروژه، بهینه‌سازی بارهای کاری هوش مصنوعی و کاهش ریسک‌های عملیاتی است.

این حرکت بخشی از یک روند گسترده‌تر در صنعت است؛ غول‌هایی مثل گوگل، اپل و اسپیس‌اکس نیز برای فرار از آسیب‌پذیری ناشی از وابستگی به تک‌تأمین‌کننده، سیلیکون‌های اختصاصی خود را طراحی می‌کنند. همان‌طور که در پوشش پیشین ما از گسترش ساختاری جهانی OpenAI، مانند انتصاب پرابهجیت سینگ در هند دیدیم، این پیشروی سخت‌افزاری نشان‌دهنده چرخش به سمت «یکپارچگی عمودی کامل» است. تصور کنید اپل با جایگزینی تراشه‌های اینتل با سری M خود چه جهشی در عملکرد کرد؛ OpenAI اکنون روی انفجار مشابهی در کارایی شرط‌بندی کرده است.

زمینه و روندهای بازار

این استراتژی بیشتر یک «پوشش ریسک» (Hedge) است تا یک جدایی کامل و سریع از تأمین‌کنندگان فعلی. OpenAI با متنوع کردن سخت‌افزارهای مورد استفاده، کنترل بیشتری به دست می‌آورد و سخت‌افزاری خواهد داشت که دقیقاً برای نیازهای خاص او تنظیم شده است. این موضوع بخشی از یک تغییر بزرگتر است که در پادکست Equity وب‌سایت TechCrunch مورد بحث قرار گرفت؛ جایی که میزبانانی چون کیرستن کوروسک، آنتونی ها و شان اوکین، پیامدهای ترند تراشه‌های سفارشی را برای کل صنعت تحلیل می‌کنند.

فراتر از رقابت تراشه‌ها، نقاط عطف دیگری در هوش مصنوعی در حال ظهور است. برای مثال، بوریس چرنی، خالق Claude Code، پیشنهاد می‌کند که عامل‌های هوش مصنوعی «حلقه‌ای» (Loopy AI agents) یک توسعه حیاتی هستند. او استدلال می‌کند که این حلقه‌ها «به همان اندازه مهم و گامی به همان بزرگی» هستند که انتقال از کد منبع به عامل‌ها بود.

طبق گزارش‌های منتشر شده در techcrunch.com و therundown.ai، این پروژه به یک نقطه عطف حیاتی رسیده است. در اکتبر ۲۰۲۵، OpenAI و برادکام شراکت خود را رسمی کردند و تنها نُه ماه بعد، نخستین نمونه‌های تراشه Jalapeño در محیط‌های آزمایشگاهی به کار افتادند.

جزئیات فنی

جزئیات فنی این سخت‌افزار شامل موارد زیر است:

  • طراحی مبتنی بر هوش مصنوعی: OpenAI از مدل‌های هوش مصنوعی خود برای کمک به مهندسی معماری این تراشه استفاده کرده است.
  • ادعای عملکرد: گزارش‌ها حاکی از آن است که این تراشه نتایجی «به‌طور قابل‌توجهی بهتر از پیشرفته‌ترین» (state-of-the-art) سخت‌افزارهای فعلی ارائه می‌دهد.
  • تمرکز بر بهینه‌سازی: برخلاف GPUهای همه‌منظوره، Jalapeño به‌طور خاص برای استنتاج (فرآیند اجرای یک مدل آموزش‌دیده برای تولید پاسخ) تنظیم شده است.

اثرات موجی در صنعت

در این میان، شرکت‌های دیگر نیز برای تصاحب جایگاهی در بازار محاسبات می‌جنگند. برای نمونه، شرکت Groq پس از آنکه انویدیا استعدادهای ارشدش را ربود، با حمایت یک جذب سرمایه ۶۵۰ میلیون دلاری، در تلاش است تا بازگشتی بزرگ داشته باشد؛ این تلاش در راستای یافتن مسیر بقای این استارتاپ در برابر سلطه انویدیا است تا جایگاه خود را در بازار تراشه‌های شتاب‌دهنده تثبیت کند.

هم‌زمان، هوش مصنوعی در حال نفوذ به بخش‌های جدید است:

  • رباتیک: شرکت Agility Robotics در نظر دارد از طریق یک SPAC (شرکت هدف خرید خاص) وارد بورس شود تا آزمایش کند آیا بازارهای عمومی نسبت به ربات‌های انسان‌نما گرم شده‌اند یا خیر.
  • سینما: استودیو A24 در حال دریافت سرمایه‌گذاری از گوگل دیپ‌مایند است تا یک ابزار پیشرفته هوش مصنوعی برای فیلم‌سازان بسازد.

این تغییر، معادله هزینه-فایده در مقیاس‌دهی هوش مصنوعی را عوض می‌کند. OpenAI با مالکیت لایه‌ی محاسباتی، می‌تواند سخت‌افزار را دقیقاً بر اساس الزامات مدل‌های جدیدش تنظیم کند، به‌جای آنکه منتظر چرخه‌های عرضه عمومی انویدیا بماند. این موضوع یک لبه رقابتی عظیم در هر دو زمینه سرعت و مصرف انرژی ایجاد می‌کند.

برای دنیای کسب‌وکار، این بدان معناست که «خندق محاسباتی» در حال جابه‌جایی است. برتری رقابتی دیگر تنها درباره اینکه چه کسی تعداد H100 بیشتری دارد نیست، بلکه درباره این است که چه کسی می‌تواند بهینه‌ترین سیلیکون را برای اجرای «وزن‌های» (Weights) خاص مدل خود طراحی کند. اگر Jalapeño به مقیاس تولید برسد، هزینه اجرای عامل‌های پیشرفته هوش مصنوعی می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی کاهش یابد.

منتظر نخستین استقرار در سطح تولید (Production-grade) تراشه‌های Jalapeño در مراکز داده OpenAI باشید، زیرا این اتفاق سیگنال آغاز رسمی عصر «پس از انویدیا» برای استنتاج مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) خواهد بود.

گام بعدی شما

  • اخبار مربوط به استقرار نخستین نسخه‌های تولیدی Jalapeño در مراکز داده OpenAI را دنبال کنید.
  • بررسی کنید آیا کاهش هزینه‌های استنتاج در آینده، قیمت سرویس‌های API را پایین می‌آورد یا خیر.
  • روند حرکت شرکت‌های نرم‌افزاری به سمت طراحی سخت‌افزار (Vertical Integration) را در استراتژی محصول خود لحاظ کنید.

اما داستان سخت‌افزاری این تحول حتی شگفت‌انگیزتر است — به تحلیل ما درباره‌ی تراشه‌های Blackwell مراجعه کنید.

چرا این موضوع مهم است؟

این اقدام با تکیه بر تخصص مهندسی Bradoccom و داده‌های OpenAI، وابستگی استراتژیک صنعت AI به یک شرکت واحد را می‌شکند. در صورت موفقیت، هزینه‌ی عملیاتی مدل‌های زبانی بزرگ به‌شدت کاهش می‌یابد.

تأثیر برای ایران

این یک تحول داخلی در زیرساخت‌های یک شرکت آمریکایی است؛ مسیر مستقیمی به اکوسیستم توسعه‌دهندگان ایران ندارد و تأثیری بر دسترسی کاربران ندارد.

·نگاه ما
تحریریه دات‌هوش

مالکیت لایه محاسبات، OpenAI را از یک شرکت نرم‌افزاری به یک غول زیرساختی تبدیل می‌کند. این یعنی آن‌ها دیگر محدود به «زبان» انویدیا نیستند و می‌توانند معماری مدل‌های آینده خود را هم‌زمان با سخت‌افزار بازطراحی کنند. این هم‌گرایی احتمالاً منجر به ظهور مدل‌هایی می‌شود که با سرعت ۱۰ برابر و هزینه ۱/۱۰ فعلی اجرا می‌شوند.

منابع

این گزارش با خط‌لولهٔ خودکار دات‌هوش از منابع معتبر جهانی تدوین و زیر نظر تحریریه منتشر شده است. روش کار ما

گفتگو

پنج‌شنبه‌های هوش‌محور

بسته‌ی هفتگی دات‌هوش

۵ خبر، ۲ ابزار، ۱ پرامپت در هر شماره. به‌زودی راه‌اندازی می‌شود — هر پنج‌شنبه صبح.

خبر کلیدی
ابزار کاربردی
پرامپت حرفه‌ای
تحلیل پژوهش
به‌زودی
زاویه‌ی ایرانی
به‌زودی
تمرین این هفته
به‌زودی

راهنماهای دات‌هوش

راهنماهای کاربردیِ دات‌هوش برای کار با هوش مصنوعی — از همین‌جا شروع کنید:

دات‌هوش

راهنمای فارسی هوش مصنوعی — با نگاه به ایران

اخبار روزانه، معرفی ابزارها و مدل‌ها، و آموزشِ کار با هوش مصنوعی؛ همیشه با این پرسش که از ایران چه چیزی کار می‌کند و چه چیزی نه.