پرش به محتوای اصلی
پرش به محتوای مقاله

«فریب سیستم‌های تشخیص»؛ محور شکایت Universal Music Group از DistroKid

·۲۴ شهریور ۱۴۰۵۵ دقیقه مطالعه
شکایت یونیورسال موزیک از دیستروکید به دلیل محتوای بی‌کیفیت هوش مصنوعی و نقض حق نشر
شکایت یونیورسال موزیک از دیستروکید به دلیل محتوای بی‌کیفیت هوش مصنوعی و نقض حق نشر
اشتراک‌گذاری
واقعاً چه چیز جدید است؟

تمرکز این پرونده بر «سرقت ISRC» و استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی برای ایجاد «نویز صنعتی» در استریم است، نه صرفاً بحث کلی کپی‌رایت؛ این اولین بار است که مقیاس تولید انبوه (میلیونی) توسط یک توزیع‌کننده به عنوان دلیل قانونی مطرح می‌شود.

تصور کنید در یک فروشگاه دیجیتال، هزاران محصول تقلبی لیست شده باشند تا صدای کالاهای اصل را خفه کنند؛ این دقیقاً همان وضعیتی است که UMG برای صنعت موسیقی توصیف می‌کند. اگر شما از پلی‌لیست‌های Lofi یا Chill برای تمرکز استفاده می‌کنید، احتمالاً بدون آنکه بدانید، در حال شنیدن «زایده‌های» صنعتی هستید، نه آثار هنرمندان مستقل. این وضعیت منجر به یک نبرد حقوقی گسترده شده است که در ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ در دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده برای منطقه دلاور ثبت شد.

به گزارش دادگاه منطقه‌ای دلاور، شرکت Universal Music Group (UMG)، به همراه Capitol Records و Capitol CMG، شکایتی گسترده علیه توزیع‌کننده DistroKid ثبت کردند. این دعوا بر سر توزیع محتوای سنتتیک یا مصنوعی است که با نام هنرمندان واقعی منتشر شده تا درآمدهای استریم را به جای صاحبان اثر، به جیب حساب‌های جعلی بریزد. شاکیان مدعی‌اند که DistroKid در واقع تسهیل‌کننده گسترش «زایده‌های» تولید شده توسط هوش مصنوعی است.

همان‌طور که در تحلیل‌های قبلی ما درباره‌ی امنیت مدل‌های مولد اشاره کردیم، مرز بین خلاقیت به کمک ابزار و سرقت صنعتی در حال کمرنگ شدن است. این پرونده در ادامه موجی از اعتراضات صنعت موسیقی قرار دارد؛ برای مثال، سونی و وارنر نیز پیش‌تر از آنتروپیک به‌دلیل دزدی سیستماتیک اشعار موسیقی شکایت کردند تا مانع از بهره‌برداری غیرقانونی مدل‌های زبانی از آثار هنری شوند. در این پرونده، UMG مدعی است DistroKid به جای حمایت از هنرمندان، تبدیل به دروازه‌ای برای ورود اسپم‌های صوتی شده است. در حالی که ابزارهای هوش مصنوعی در استودیوهای مدرن رایج هستند، شاکیان استدلال می‌کنند که DistroKid سیستمی را فعال کرده است که در آن محتوای مصنوعی برای ربودن درآمدها و فریب شنوندگان به کار می‌رود.

طبق مستندات این شکایت ۵۲ صفحه‌ای، شرکت‌های DistroKid, LLC, Kid Distro Holdings, LLC و DK Holdco, LLC به عنوان خوانده معرفی شده‌اند. این پرونده شامل پنج اتهام اصلی است، از جمله نقض مستقیم و غیرمستقیم کپی‌رایت و تخلف از «قانون اقدامات تجاری فریب‌کارانه دلاور». همچنین این شکایت شامل نقض حقوق ضبط‌های صوتی پیش از سال ۱۹۷۲ (آثاری که پیش از ۱۵ فوریه ۱۹۷۲ ثبت شده‌اند) تحت قانون کپی‌رایت فدرال است. این پرونده با درخواست حضور هیئت منصفه ثبت شده و احضاریه‌ها در همان روز برای هر سه خوانده صادر شد.

بخش تکان‌دهنده این گزارش، مقیاس تولید این «زایده‌ها» است. در متن شکایت آمده است که این پرونده موسیقی‌های تولید شده با هوش مصنوعی را زمانی که به طور شفاف اعلام شده باشند، به چالش نمی‌کشد؛ بلکه موضوع درباره این است که «DistroKid وانمود می‌کند چیزی است که نیست و از این تصور غلط سود می‌برد». UMG ادعا می‌کند برخی حساب‌ها با سرعتی غیرانسانی موسیقی منتشر کرده‌اند:

  • Lofi Chill: انتشار ۴۵۶۲ قطعه منحصر‌به‌فرد در ۱۲ ماه (میانگین ۲۰ تا ۳۰ آلبوم کامل در هر ماه).
  • Chill Flow Radio: تحلیل‌های فنی نشان داد بیش از ۹۷٪ آثار این حساب، خروجی‌های خام مدل هوش مصنوعی Suno هستند.
  • Mellow Vibes Radio: بیش از ۹۸٪ آثار این حساب توسط Suno تولید شده‌اند.

بر اساس ادعای UMG، این توزیع‌کننده بیش از ۵۰٪ از کل آثار هفتگی یک سرویس استریم بزرگ را تشکیل می‌دهد و در ۶ ماه گذشته نزدیک به ۱۲ میلیون قطعه را وارد این پلتفرم کرده است.

یکی از پیچیده‌ترین بخش‌های این کلاهبرداری، «سرقت ISRC» است. کد ISRC — شبیه به کد ملی برای هر آهنگ که هویت آن را در جهان تعریف می‌کند — توسط حساب‌های جعلی دزدیده شده است. برای مثال، حسابی به نام "Candy DuIfer" (با استفاده از حرف I بزرگ برای تقلید از نام Candy Dulfer) از همان کد شناسایی آهنگ "Angel of the Morning" اثر Juice Newton استفاده کرده است. UMG اشاره می‌کند که درآمد آهنگ اصلی مسدود ماند زیرا DistroKid از سلب مالکیت آن خودداری کرد.

نکته بحث‌برانگیز این است که DistroKid عضو «اتحاد مبارزه با تقلب موسیقی» (Music Fights Fraud Alliance) است، اما طبق گزارش UMG، این شرکت آگاهانه آکاونت‌هایی را پذیرفته که پیش‌تر توسط توزیع‌کنندگان دیگر به دلیل تقلب در استریم مسدود شده بودند. برای مثال، در ژوئن ۲۰۲۶، DistroKid آثاری از حسابی به نام "Lounge Ibiza Cafè" را توزیع کرد؛ این در حالی بود که توزیع‌کننده دیگری در آپریل ۲۰۲۶ این حساب را به دلیل تقلب مسدود کرده و ۱۹۶ قطعه از آثار آن را در پایگاه داده اتحاد مبارزه با تقلب علامت‌گذاری کرده بود.

علاوه بر اسپم‌های هوش مصنوعی، UMG فهرستی از ۱۰۰۰ اثر خاص را ارائه داده که به طور غیرقانونی کپی شده‌اند. این موارد شامل موارد زیر است:

  • کپی‌های مستقیم: نسخه‌ای کند شده (Slowed) از آهنگ "Love Me Like You Do" اثر Ellie Goulding و چهار قطعه مجزا که از آهنگ "Favorite Song" اثر Toosii تقلید کرده‌اند.
  • نسخه‌های تغییریافته: قطعاتی با عنوان "Unholy – Radio Edit" و "Judas Sped Up".
  • سرقت بصری: ریمیکسی به نام "Impossible – Shontelle (SIIDZ Remix)" که دقیقاً از کاور رسمی اثر اصلی کپی کرده است.
  • میکس‌های طولانی: قطعاتی که ادعا می‌شود شامل آهنگ‌های "MMMBop"، "One Of Us"، "Always On Time" و "Ms. New Booty" هستند.

UMG مدعی است تحقیقاتش نزدیک به ۲۰۰۰ ضبط متخلف را شناسایی کرده، اما احتمال دارد در مرحله کشف مدارک، هزاران مورد دیگر پیدا شود، زیرا میلیون‌ها قطعه هرگز به ابزارهای مدیریت حقوق ارسال نمی‌شوند.

در مورد نظارت بر محتوا، UMG مدعی است کارکنان DistroKid تداخلات حقوقی گزارش شده توسط سیستم‌های اثرانگشت صوتی YouTube، Meta و TikTok را بررسی کرده‌اند. در بسیاری از موارد، DistroKid یا صراحتاً پذیرفته که حقی بر آن آثار ندارد یا اجازه داده است مهلت اعتراض به پایان برسد، اما همچنان توزیع آن‌ها را در Spotify و Apple Music — که فاقد ابزارهای خودکار مشابه هستند — ادامه داده است.

UMG پنج قطعه خاص را شناسایی کرد که علی‌رغم حذف از تیک‌تاک یا یوتیوب به دلیل تداخل حقوقی، همچنان در اسپاتیفای یا اپل موزیک باقی مانده بودند: "Buy Me Presents" (Jessica Da Silva)، "Hypnotized" (Bri Hazyy)، "IT GIRL Freestyle" (Lolo Renny)، "Mystery" (David Diaveli) و "Slow Money" (Illori Vice). این موارد به صورت دستی و از طریق ابزار شناسایی Pex و سیستم ContentID یوتیوب تأیید شدند.

از نظر مالی، DistroKid رشد خیره‌کننده‌ای داشته است. این شرکت که در سال ۲۰۱۳ تأسیس شد، ادعا می‌کند ۳۰ تا ۴۰ درصد از تمام موسیقی‌های جدید را برای بیش از ۴ میلیون هنرمند توزیع می‌کند و کاتالوگی با بیش از ۶۰ میلیون آهنگ دارد. رشد آن با سرمایه‌گذاری‌های کلان گره خورده است. در سال ۲۰۲۱، سرمایه‌گذاری Insight Partners ارزش شرکت را ۱.۳ میلیارد دلار برآورد کرد. سپس در ۶ جولای ۲۰۲۶، یک سرمایه‌گذاری اکثریت توسط CVC Capital Partners ارزش شرکت را به ۲ میلیارد دلار رساند. CVC اعلام کرد که Insight Partners سهم اقلیت قابل توجهی را حفظ خواهد کرد و فیل باور (Phil Bauer) به عنوان رئیس باقی می‌ماند.

DistroKid ادعا می‌کند که اسپم‌های تولید انبوه و نقض کپی‌رایت را ممنوع کرده و از آپلودکنندگان می‌خواهد ۱۰۰ درصد حقوق اثر را داشته باشند. با این حال، UMG — که نماینده کاتالوگ‌های هنرمندانی چون Ariana Grande، Elton John، Kendrick Lamar، Lady Gaga، Nirvana و Rihanna است — استدلال می‌کند که شعار بازاریابی DistroKid یعنی «همیشه اول هنرمند»، طبق قوانین دلاور یک ارائه نادرست است.

برای صنعت موسیقی، این یک نبرد بر سر «کف قیمتی» موسیقی است؛ اگر میلیون‌ها قطعه هوش مصنوعی بتوانند با چند سنت آپلود شوند، ارزش موسیقی ساخته شده توسط انسان کاهش می‌یابد. در این راستا، بنیاد EFF هشدار داده است که دادگاه‌ها نباید اجازه دهند کپی‌رایت ابزاری برای حذف رقابت AI شود و تئوری‌های مربوط به کاهش ارزش بازار نباید به نفع انحصارات قدیمی عمل کنند. اکنون UMG برای هر اثر نقض‌شده، حداکثر خسارت قانونی ۱۵۰ هزار دلاری را مطالبه کرده است و خواستار دستور توقف، پرداخت هزینه‌های وکیل و نابودی تمام نسخه‌های متخلف است. نتیجه این پرونده تعیین خواهد کرد که آیا توزیع‌کنندگان را می‌توان برای محتوای هوش مصنوعی که میزبانی می‌کنند، مسئول غیرمستقیم دانست یا خیر.

گام بعدی شما

  • اگر تولیدکننده محتوا هستید، از ابزارهای شناسایی اثر (Content ID) برای پایش آثار خود در پلتفرم‌های مختلف استفاده کنید.
  • در انتخاب پلی‌لیست‌های Lofi دقت کنید؛ بررسی نام هنرمند و تاریخ انتشار می‌تواند نشانهٔ تولید انبوه توسط هوش مصنوعی باشد.
  • دنبال کنید که آیا دادگاه DistroKid را مسئول «غیرمستقیم» محتوای کاربرانش می‌شناسد یا خیر، زیرا این حکم سرنوشت تمام توزیع‌کنندگان دیجیتال را تغییر می‌دهد. همچنین به احکام مربوط به «سرقت ISRC» توجه کنید، زیرا این موضوع می‌تواند پلتفرم‌های استریم را مجبور به بازنگری در نحوه تأیید هویت ضبط‌های آپلود شده کند.

اما نبرد حقوقی بر سر مالکیت داده‌های آموزشی مدل‌های هوش مصنوعی زاینده، لایه عمیق‌تری از این داستان است — به تحلیل ما درباره‌ی پرونده‌های کپی‌رایت OpenAI مراجعه کنید.

چرا این موضوع مهم است؟

این دعوا اعتبار سیستم شناسایی ISRC را به چالش می‌کشد و می‌تواند توزیع‌کنندگان را مجبور به استقرار سیستم‌های سخت‌گیرانه برای تایید هویت هنرمندان کند. در صورت پیروزی UMG، استانداردهای پذیرش محتوا در Spotify و Apple Music به شدت تغییر خواهد کرد.

تأثیر برای ایران

برای موزیک‌پرودیوسرهای ایرانی که از توزیع‌کنندگان بین‌المللی استفاده می‌کنند، این خبر هشدار است که سخت‌گیری روی کپی‌رایت و تایید هویت در پلتفرم‌های استریم به شدت افزایش خواهد یافت.

·نگاه ما
تحریریه دات‌هوش

این پرونده نشان می‌دهد که مدل‌های تولید موسیقی مانند Suno دیگر صرفاً ابزارهای تفننی نیستند، بلکه به زیرساختی برای «آلودگی داده‌ای» در استریم تبدیل شده‌اند. اگر توزیع‌کنندگان را مسئول محتوای کاربرانشان بدانیم، مدل کسب‌وکار «سرویس‌های ارزان‌قیمت توزیع» فرو می‌پاشد چون هزینه نظارت انسانی بر میلیون‌ها قطعه، سود آن‌ها را می‌بلعد.

منابع

این گزارش با خط‌لولهٔ خودکار دات‌هوش از منابع معتبر جهانی تدوین و زیر نظر تحریریه منتشر شده است. روش کار ما

گفتگو

پنج‌شنبه‌های هوش‌محور

بسته‌ی هفتگی دات‌هوش

۵ خبر، ۲ ابزار، ۱ پرامپت در هر شماره. به‌زودی راه‌اندازی می‌شود — هر پنج‌شنبه صبح.

خبر کلیدی
ابزار کاربردی
پرامپت حرفه‌ای
تحلیل پژوهش
به‌زودی
زاویه‌ی ایرانی
به‌زودی
تمرین این هفته
به‌زودی

راهنماهای دات‌هوش

راهنماهای کاربردیِ دات‌هوش برای کار با هوش مصنوعی — از همین‌جا شروع کنید:

دات‌هوش

راهنمای فارسی هوش مصنوعی — با نگاه به ایران

اخبار روزانه، معرفی ابزارها و مدل‌ها، و آموزشِ کار با هوش مصنوعی؛ همیشه با این پرسش که از ایران چه چیزی کار می‌کند و چه چیزی نه.